سیدنی لومت کارگردان پرآوازه سینما و سازنده آثاری همچون «12مرد خشمگین» و «بعدازظهر نحس» درگذشت.

به گزارش فیلم نگاه و به نقل از ورایتی، سیدنی لومت سازنده فیلمهایی همچون «12 مرد خشمگین»، «بعدازظهر نحس» و «شبکه» که پنج بار نامزد اسکار شده بود و یک اسکار را در کارنامه خود به ثبت رسانیده بود در منهتن نیویورک دار فانی را وداع گفت.

برپایه همین گزارش، لسلی گیمبل در گفت و گویی با نیویورک تایمز علت مرگ او را سرطان خون اعلام کرد. سیدنی لومت که بیش از 50 فیلم را کارگردانی کرد هنگام مرگ 85 ساله بود.

سیدنی لومت در 25 ژوئن 1924 در فیلادلفیای ایالت پنسیلوانیا متولد شد. پدرش یک بازیگر-کارگردان و مادرش یک رقصنده بود. او در نمایشنامه های متعددی در برادوی به عنوان یک کودک و نوجوان تا پیش از فرا رسیدن سه سال خدمتش در ارتش ظاهر شد. دوران خدمت سربازی سیدنی با جنگ جهانی دوم همزمان شد. او پس از جنگ ابتدا نمایش هایی را خارج از برادوی روی صحنه برد و سپس مانند رابرت آلتمن به تلویزیون رفت و مدتی در مقام کارگردان سریال هایی چون «استودیو یک» را ساخت.

نخستین فیلم لومت درامِ دادگاهی «12مرد خشمگین» را در سال 1952 با بازی هنری فاندا، لی جی.کاب و مارتین بالسام ساخت که اولین نامزدی اسکار بهترین کارگردانی و خرس طلایی جشنواره فیلم برلین را برایش به همراه داشت. او در سال 1960 مارلون براندو را در فیلم «فراری» که اقتباسی بود از نمایشنامه ای از تِنِسی ویلیامز، کارگردانی کرد. و در همان سالها چند مجموعه موفق تلویزیونی دیگر نیز ساخت. فیلم دیگر او «سفر روز طولانی به درون شب» با بازی کاترین هپبورن و چیسون روباردز اقتباسی از شاهکار نمایشی دیگر بود. این بار او نمایشنامه ای از یوجین اونیل را به تصویر درآورده بود.

فیلم های لومت در دهه 1960 اغلب ماهیت و رنگ و رویی سیاسی داشتند، ازجمله «تپه» با موضوع جنگ جهانی دوم و «سمسار» با بازی راد استایگِر. «سرپیکو» یکی از آثار درخشان و نمادین لومت اسا که در آن آل پاچینو نقش یک افسر پلیس را بازی می کند که در برابر فساد نیروی پلیس طغیان می کند. لومت در کتاب زندگینامه شخصی اش از «سرپیکو» به عنوان "تصویری از یک شورش واقعی هدفمند" یاد کرده است.

او در سال 1975 بار دیگر با پاچینو برای «بعدازظهر نحس» همکاری کرد. این فیلم بر مبنای داستانی واقعی از یک سرقت نافرجام به تصویر کشیده شد که پالین کیل از آن به عنوان "یکی از بهترین فیلمهای نیویورکی که تا کنون ساخته شده" یاد کرد، و در پنج رشته نامزد اسکار شد و اسکار بهترین فیلمنامه را نیز ازآن خود نمود.

فیلم بعدی لومت فیلم درخشان «شبکه» با بازی فی داناوی و پیتر فینچ بود که برنده چهار اسکار شد. لومت در سال 1978 فیلم موزیکال «جادوگر» را با بازی مایکل جکسون و دایانا راس بر اساس نمایشنامه ای به همین نام ساخت.

او سال 1981 فیلم پلیسی «شاهزاده شهر» را مقابل دوربین برد. لومت در 1983 با فیلم «حکم دادگاه» با بازی پل نیومن بار دیگر به فضا و مکان دادگاه روی آورد و این فیلم نامزد پنج جایزه اسکار شد. فیلم سال 1988 «فرار با دست خالی» بازگشتی به ارزش‌های انقلابی دهه 1960 بود و در دهه 1990 فیلم‌هایی چون «حرفه خانوادگی»، «غریبه‌ای در میان ما» و «گناهکار» نمونه‌هایی کمتر موفق از کندوکاو در جنایت و عدالت بودند.

«شب منهتن» دیگر فیلم لومت با موضوع فساد پلیس کمتر مورد توجه قرار گرفت. او سال 2007 در 83 سالگی درام مستقل «پیش از آنکه شیطان بفهمد مرده‌ای» را با بازی فیلیپ سیمور هافمن ساخت و فیلمش مورد استقبال منتقدان قرار گرفت. لومت در کتاب «ساختن فیلم» که سال 1996 منتشر شد نگاهی نه چندان سنگین به روند فیلمسازی دارد.