کاپیتان فیلیپس، گرفتار در یک بازی موش و گربه

چهارشنبه ۳۰ بهمن ۱۳۹۲ ساعت ۲۲:۲


فیلم هایی مثل «کاپیتان فیلیپس»، فیلم های پر فشار و پر از هیجان و استرسی که شخصیت اصلی آن ها به جای قهرمانان بزن بهادر یک انسان عادی است، را می توان گونه ای در حال انقراض دانست. در صنعت فیلمسازی امروز که به شدت محافظه کار و ریسک ناپذیر است، ساختن فیلمی حادثه ای بدون یک قهرمانِ شناخته شده عملی پرمخاطره محسوب می شود. و در حالی که تام هنکس حرف های زیادی برای گفتن در گیشه دارد اما هیچکس او را با دواین جانسون یا وین دیزل اشتباه نمی گیرد. دقیقا به همین دلیل است که فیلم خوب از کار در آمده، زیرا هنکس نه آدمی عضلانی و نه یک انبار مهمات متحرک است (و نه در طول فیلم به یکی از آنها تبدیل می شود). او که در شرایط بسیار دشوار و پیچیده ای قرار گرفته به جای عضله و اسلحه از هوش و تجربه بالایش برای افزایش شانس خود برای زنده ماندن استفاده می کند. نتیجه کار تجربه ای است قوی و فوق العاده تاثیرگذار که در پایان زمان دو ساعت و پانزده دقیقه ای خود انرژی بسیاری از بینندگان را خواهد گرفت.
اگر ایرادی به کارگردان فیلم، پل گرین گراس وارد باشد آن علاقه بیش از حد او به دوربین روی دست و نماهای لرزان است، البته او نماهای بسته را هم خیلی دوست دارد. در کل هیچکدام از زیاده روی هایی که در «برتری بورن» (2004) وجود داشت را نمی توان در «کاپیتان فیلیپس» دید. اما گهگاهی و به خصوص در اوایل فیلم عدم ثبات دوربین کاملا به چشم می خورد و بهتر است تماشاگران حساس در انتهای سالن به تماشای فیلم بنشینند. البته بعد از گذشت سی دقیقه دیگر متوجه این مشکل نشدم؛ حال یا دلیل آن عادت کردن بود و یا هیجان فیلم باعث شد به این مسئله دقت نکنم.

فیلمنامه بیلی ری از کتاب «وظیفه یک کاپیتان: دزدان دریایی سومالی، یگان ویژه نیروی دریایی ایالات متحده آمریکا و روزهای خطرناک در دریا» نوشته ناخدا ریچارد فیلیپس (با کمک استیفن تالتی) اقتباس شده است و وقایعی را نقل می کند که در طی آن فیلیپس در سال 2009 در مقام ناخدای کشتی مرسک آلاباما به دفاع از کشتی خود در برابر دزدان دریایی سومالی پرداخت. در نهایت چهار مرد مسلح توانستند کنترل کشتی را به دست بگیرند اما فیلیپس نیز توانست به شکلی آنها را کشتی اش خارج کند. در ادامه، او روی یک قایق نجات زندانی شد و تبدیل به ابزاری در بازی موش و گربه بین دزدان دریایی و نیروی دریایی آمریکا گردید. علیرغم چند خلاصه سازی و تغییراتی که برای تبدیل کردن کتاب به فیلم ضروری بوده، اما فیلم در نهایت به وقایع کتاب وفادار باقی مانده است. البته این دقت به کار رفته در «ناخدا فیلیپس» زیاد هم جای تعجب ندارد، زیرا گرین گراس بازسازی وقایع یازده سپتامبر در فیلم «یونایتد 93» (2006) را با همین دقت و موشکافی انجام داده بود.

تام هنکس در «دور افتاده» (2000) ثابت کرد که می توان با خیالی آسوده نقش شخصیتی دائما در معرض خطر و بحران را به او سپرد. «کاپیتان فیلیپس» هم از برخی جهات پسر عموی فیلم مذکور محسوب می شود. هنکس در «کاپیتان فیلیپس» عکس العمل های یک فرد عادی که در این شرایط دشوار قرار گرفته را به خوبی ارائه می دهد: تلاش برای اجتناب از رویارویی با دشمن تا حد امکان و در صورتی که این امر غیرممکن بود شکست آنها از راه هوش، ذکاوت و تجربه به جای درگیری با آنها. ما با ریچارد فیلیپس همذات پنداری می کنیم و این اتفاقی است که در مورد بسیاری دیگر از شخصیت ها در موقعیت های مشابه نمی افتد. گهگاهی به تام هنکس انگ سبک و سطحی بودن زده می شود اما هیچ نکته سطحی و سبکی در مورد این نقش وجود ندارد.

به جز هنکس بقیه بازیگران فیلم یا بازیگران کلیشه شده در نقش های خاص هستند و یا ناشناس هستند. چهار بازیگری که نقش آفرینی دزدان دریایی را بر عهده دارند، برخد عبدی، برخد عبدالرحمان، فیصل احمد و مهات ام. علی، همگی اولین تجربه بازیگری خود را از سر می گذرانند، اما اثری از این بی تجربگی در بازی هایشان به چشم نمی خورد. دعواهای میان آنها به همان واقعی و باورپذیر از کار درآمده که ناامیدی موجود در تصمیماتشان مشهود است. جمله "همه چیز درست می شه" که دائما از زبان سرکرده ی آنها خارج می شود در طول فیلم کم کم از جمله ای اطمینان بخش به دروغی بدشگون تبدیل می شود.

«کاپیتان فیلیپس» توان و انرژی تماشاگران را می گیرد، زیرا بعد از یک پانزده دقیقه ابتدایی و مقدماتی، دیگر قسمتی از فیلم نیست که خالی از هیجان باشد. «کاپیتان فیلیپس» به دو قسمت تقریبا مساوی تقسیم می شود، نیمه نخست موش و گربه بازی فیلیپس و خدمه اش با دزدان دریایی را نبه تصویر می کشد، و در بخش دوم به تبدیل به یک درام گروگان گیری می شود که در آن فیلیپس شاهد نزاع و درگیری های بین گروگان گیران است. با تمرکزی که این بخش فیلم روی کماندوهای نیروهای ویژه و ضربتی نیروی دریایی دارد کمی حال و هوای فیلم «سی دقیقه بامداد» (کاترین بیگلو - 2012) در بخش هایی از داستان تداعی می شود. اگرچه هنوز برای اظهار نظر در مورد حضور فیلم در فهرست نامزدهای اسکار زود است اما به شخصه شک دارم که فیلم در میان بهترین تریلرهای سال قرار نگیرد، زیرا هنکس دروازه ای برایمان رو به دریای طوفانی گشوده است.

منبع : فیلم نگاه
برای ثبت دیدگاه خود، اپتدا وارد وسایت شوید.

دیدگاه ها

Maggie
  • Maggie
  • .
  • ۱۳۹۲/۱۲/۸ ساعت ۲:۱۴
  •  7
  • |
  •  23
  • |

    تام هنکس همیشه دوست داشتنی

    Pedram
    • Pedram
    • .
    • ۱۳۹۲/۱۲/۴ ساعت ۲۰:۰
    •  13
    • |
    •  25
    • |

      تقریبا همه چیز این فیلم عالیه. دقیق و حساب شده. به اضافه یک تام هنکس فوق العاده.