چگونه والت دیزنی «مری پاپینز» را از آنِ خود کرد

---

• نویسنده : جیمز براردینلی
• |
• ترجمه : پیمان جوادی

برای نویسنده ای که داستان های طولانی می نویسد، کارِ نوشتن تنها فنی و تکنیکی نیست. با اینکه ممکن است مسخره یا غیرمنطقی به نظر برسد اما نویسنده با شخصیت های داستانش ارتباط برقرار می کند تا جایی که آنها می توانند به اندازه هر انسان ساخته شده از پوست و خون "واقعی" شوند. این نکته به ویژه وقتی بیشتر صِدق می کند که شخصیتِ داستان ویژگی های مهم فردیِ مربوط به گذشته نویسنده را در خود داشته باشد. مورد پی. ال تراورز هم از این دست بود. او نویسنده کتاب محبوب و بسیار پرفروش «مری پاپینز» است که می توان گفت به دلیل اقتباس سینمایی سال 1964 محبوب ترین و مشهور ترین کتاب نزد بچه ها (و حتی بزرگ ترها) هستند. «نجات آقای بنکس» روایتگر این است که این فیلم چگونه با وجود 20 سال مخالفت و ممانعت تراورز در مقابل پیشنهادات والت دیزنی، سرانجام ساخته شد. تراورز آنقدر عاشق شخصیت هایش بود که تصور تغییر کردن یا کوچک شدن آنها برای حضور روی پرده ی سینما برایش نوعی کفر به شمار می رفت.
«نجات آقای بنکس»، به عنوان سیری در روند و چگونگی "ساخت و تولید" «مری پاپینز» نکات و موارد به شدت جذابی ارائه می کند اما فیلم بخش عمده ای از تأثیر احساسیِ خود را در طی چند فلاش بک به دست می آورد که نشان می دهند چرا شخصیت های «مری پاپینز» تا این اندازه برای تراورز ارزش داشته اند. فیلم که میان سال های 1906 در استرالیا و 1961 در لوس آنجلس رفت و برگشت می کند، تصویری کامل از نویسنده را به نمایش می گذارد که نقش کودکی اش را آنی رُز باکلی بازی کرده است و اما تامپسون در نقش شصت و چند سالگی او ظاهر شده است. دیگر نقش آفرینی برجسته فیلم مربوط به تام هنکس است که تصویری که از والت دیزنی ارائه می دهد، طبق اظهارنظر کسانی که این غول سنگین وزن هالیوود را از نزدیک می شناختند مو به مو دقیق و منطبق با واقعیات است، حتی در جزئی ترین رفتار شخصی او.
کمپانی دیزنی «نجات آقای بنکس» را روانه پرده سینما کرده است تا پنجاهمین سالگرد ساخت فیلم «مری پاپینز» را جشن بگیرد. این فیلم همانقدر که یک درامِ عالی است، نشانگر هدفگیریِ هوشمندانه در بازار فروش است زیرا فیلمی که به آن اشاره می کند به طور همزمان در یک نسخه بلو-ریِ ترمیم شده با مقدار زیادی امکانات ویژه به صورت بلو-ری وارد بازار شده است. «نجات آقای بنکس» مانند یک اشتها آور عمل می کند؛ تقریبا غیرممکن است که این فیلم را ببینید و احساس نیاز شدید نکنید که نسخه ای از فیلم موزیکال جولی اندروز و دیک وان دایک پیدا کنید. علاوه بر این گفته شده که «نجات آقای بنکس» معذرت خواهی به تاخیر افتاده شرکت والت دیزنی از تراورز است، زیرا او از دیزنی پس از اکران «مری پاپینز» به شدت دلخور و ناراحت شد (این نکته در فیلم نمایش داده نشده است).
«نجات آقای بنکس» دو داستان مجزا را به نمایش می گذارد که لا به لای هم تصویر می شوند تا بر ارتباطی که در وهله نخست مشخص نیست، تاکید کند. فیلم کارهای جینتی هشت ساله را، در زمانی که او و خانواده اش در یک خانه ی مخروبه زندگی می کنند و سعی دارند تا در قلمروی جداافتاده زندگی خود را پیش ببرند. پدر او، تراورز گاف، این شرایط را یک ماجراجویی بزرگ می بیند و اشتیاق او باعث شدت گرفتن هیجانات جینتی می شود. مادرش مارگارت زنی سرد و فاقد شور و شوق است. گرچه گاف همانقدری که دوست داشتنی است، بطری های مشروب را ستایش می کند و اعتیادش به الکل نشانگر سقوط اوست.
بخش عمده داستان در اوایل دهه 1960 رُخ می دهد. دیزنی به عنوان آخرین راهکار تراورز را با هواپیما به لوس آنجلس آورده است تا او را قانع کند که حق و حقوق «مری پاپینز» را به او بفروشد. او به تراورز اجازه می دهد با دان دا گرادی فیلمنامه نویسِ اثر و برادران شرمن، رابرت و ریچارد که برای نوشتن ترانه های فیلم استخدام شده اند، ملاقاتی داشته باشد. دیزنی راننده ای پرحرف در اختیار تراورز قرار می دهد که از زیبایی های لوس آنجلس تعریف می کند و گردشی مخصوص در دیزنی لند برای او ترتیب می دهد. تاریخ به ما نشان می دهد که تراورز در نهایت نرم شد و موافقت کرد اما «نجات آقای بنکس» نشان می دهد این اتفاق چقدر سخت رُخ داد.
آنهایی شاهد مداکرات پشت صحنه ی فیلم که بیش از نیم قرن پیش اتفاق افتاد بوده اند و یا با آن آشنایی دارند، صداقت و واقع نگری فیلم را ستایش می کند. ریچارد شرمن، عضو زنده مانده از گروه دو نفره نویسندگانِ ترانه، در نقش یک مشاور در روند ساخت فیلم حضور داشت. «نجات آقای بنکس» به یاد و خاطره رابرت تقدیم شده است که اوایل سال 2013 درگذشت. فیلمنامه نویسان اثر کلی مارسل و سو اسمیت و کارگردان آن جان لی هنکاک (کارگردان فیلم «نقطه کور») بایستی ستایش شوند که لحن فیلم را سرزنده نگه داشته اند و با این حال تاثر حسی و عاطفیِ به سزایی روی مخاطب می گذارند. فیلم از انواع تله های رایج اجتناب می کند؛ فیلم هرگز بیش از حد احساساتی نمی شود و تراورز را به یک پیرزن دوست داشتنی که قلب طلایی اش به واسطه حرص و طمع پوشانده شده است، تبدیل نمی کند.
بازی های قوی یکی از دلایل تاثیرگذاری «نجات آقای بنکس» تا به این اندازه است. گروه بازیگران به شدت حرفه ای، مسلط و قدرتمند هستند و برندگان و نامزدهای اسکار سال های گذشته میان آن حضور دارند. اعتبار و شهرت هنکس و تامپسون به خوبی آشکار است اما پل جیاماتی و راشل گریفیث که بازیگران نقش های فرعی هستند نیز نامزدی اسکار را در کارنامه خود دارند. قدرت بازیگران نقش های فرعی، درست به اندازه نقش آفرینی عالیِ هنکس و تامپسون، از جمله ویژگی و امتیازاتی است که «نجات آقای بنکس» را از چندین و چند فیلم ساخته شده "بر اساس یک داستان واقعی" بالاتر قرار می دهد.
موسیقی توماس نیومن به دلیل به کار بستن آزادانه نمونه هایی از تم های موسیقی آشنای فیلم های والت دیزنی، به خصوص «مری پاپینز» اثری به یادماندنی و برجسته است. حداقل ده مورد از ترانه و میزان های برادران شرمن به شکل های مختلف استفاده شده اند و زمانی که تراورز برای نخستین بار ترانه ی "Let's Go Fly a Kite" را می شنود نقطه برجسته ای در فیلم محسوب می شود. ارتباط های موسیقیایی و استفاده از کلیپ ها در نزدیکی پایان فیلم ریسمانی درونی و مانند بند ناف میان «نجات آقای بنکس» و «مری پاپینز» متصل می سازد و اجازه می دهد حس نوستالژی و خاطره تاثیرگذاری فیلم را بیشتر کند. «نجات آقای بنکس» به تنهایی فیلمی دلپذیر و خوشایند مردم است. با این حال فیلم برای آنهایی که علاقه  خاصی به «مری پاپینز» دارند، مانند یک گنجینه به نظر می رسد.

منبع : فیلم نگاه